Dit is vijfde aflevering in de podcastreeks over werken in het onderwijs, gemaakt op uitnodiging van het Nationaal Kennisinstituut Onderwijs (NKO), voorheen het NRO. Dit is de eerste aflevering van het thema bestuurlijk vermogen in het onderwijs. In deze aflevering ga ik in gesprek met Margriet van der Sluis en Marieke Gierveld. Margriet van der Sl…

Het is maandag 5 januari en ik ben te gast bij de jaarstart van het Stedelijk College Eindhoven. Leerlingen volgen op deze locatie de theoretische, kader- of basisberoepsgerichte leerweg. Naast deze leerwegen wordt er ook onderwijs verzorgd voor de EOA, Eerste Opvang voor Anderstaligen. Door de grote instroom de laatste jaren bevinden deze afdeling…

Educational leadership quickly turns into a parade of initiatives: a new program, a new slogan, a new “focus year.” But classrooms don’t improve because a plan looks coherent on paper. They improve when leaders and teachers share a precise understanding of what effective instruction is, and when that understanding shows up in daily practice. Jim He…

In deze aflevering ga ik in gesprek met Pieter Baay en Gert Biesta over het boek Leraar zijn: ambachtelijk en kunstzinnig. We onderzoeken wat het leraarschap vraagt wanneer je voorbij methodes, recepten en eenduidige evidence informed ‘lesgeven’ wetmatigheden kijkt. Centraal staat de vraag hoe vakmanschap, kunstzinnigheid, verhalen en kwetsbaarheid…

In de podcast spreekt Remco Pijpers met de Vlaamse pedagogen Jan Masschelein en Maarten Simons, verbonden aan de Katholieke Universiteit Leuven. Hun publicatie uit 2012 - Apologie van de school - heeft volgens Pijpers in deze tijd nog niets aan relevantie verloren. Masschelein en Simons verdedigen het idee van de school als middenplaats: een tijd e…

Dit is een nieuwe aflevering in de podcastreeks over werken in het onderwijs, gemaakt op uitnodiging van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO). In deze aflevering ga ik in gesprek met Angela de Jong en Yamina Lakbiach. Angela de Jong is onderzoeker en hogeschooldocent verbonden aan het lectoraat Werken in Onderwijs van Hogeschool Utrec…

Een herstelopdracht burgerschap kan voelen als een wake-upcall: de inspectie is geweest, er ligt een oordeel en ineens rijst de vraag “wat nu?”. In deze aflevering verkennen we hoe scholen deze situatie kunnen aanpakken. Van spanning en onzekerheid naar focus, richting en professioneel samenspel. Alle scholen in Nederland hebben een wettelijke opdr…

Meertaligheid in de klas is allang geen uitzondering meer: steeds meer leerlingen groeien op met twee, drie of zelfs nog meer talen. Maar hoe benut je deze rijkdom op een manier die zowel het leren als het welbevinden van kinderen versterkt op school? In deze aflevering onderzoeken we wat er nodig is om écht ruimte te maken voor meertaligheid, niet…

In deze aflevering praat ik met Jacquelien Bulterman over haar boek Het lerarentekort, pleidooi voor vakmanschap. We bespreken de dieperliggende oorzaak van het lerarentekort: vakmanschap en kennisontwikkeling zijn uit elkaar gegroeid in Nederland. Simpel gezegd: tal van experts praten ‘over’ het onderwijs terwijl ze niet voor de klas staan. Terwij…

Dit is de tweede LIVE podcast die ik maakte op het SLO-congres ‘samen van doelen naar onderwijs’. In deze aflevering staat de doorvertaling van kerndoelen naar schoolcurriculum centraal. We bespreken verschillende vragen van luisteraars en publiek. Hoe ga je als team aan de slag met de geactualiseerde kerndoelen? Hoe bouw je aan ‘curriculum bewustz…

In deze aflevering spreek ik met onderwijsleider Justa Heijm en leerkracht/bouwcoördinator Nienke Bruin van basisschool DOK 10 in Amsterdam Noord. Ze blikken terug op zes jaar onderwijsontwikkeling en expliciteren hoe ze de school met het team stap voor stap ontwikkelden tot een plek waar werkgeluk, professionele groei en onderwijskwaliteit hand in…

Hoe krijg je een school écht in beweging zonder wéér een nieuw project, plan of werkgroep te starten? In deze gaan we dieper in op het concept van waarderend leren (ook wel appreciative inquiry) als veranderaanpak voor scholen. Een praktische, positieve en onderzoekende aanpak. Bijvoorbeeld door op zoek te gaan van positieve ‘kiemen’ van de gewenst…

Dit keer ben ik te gast op het SLO-congres ‘samen van doelen naar onderwijs’. Het SLO is het landelijk expertisecentrum voor het curriculum in Nederland in het primair, speciaal en voortgezet onderwijs. En sterk onderwijs begint natuurlijk bij het vaststellen van wat we willen bereiken! Het ging hier de hele dag over het curriculum op school. Denk …

Dit is een nieuwe aflevering in de podcastreeks over werken in het onderwijs, gemaakt op uitnodiging van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO). In deze aflevering ga ik in gesprek met Loes de Jong en Tim Neutelings. Loes is trainer en onderzoeker bij Risbo. Tim is rector van het Porta Mosana College in Maastricht. We gaan in gesprek ov…

Nederland vergrijst. De toename van de krapte op de arbeidsmarkt zal de komende jaren alleen maar toenemen. Onze samenleving heeft elke jonge professional hard nodig. Toch worstelen veel organisaties met het inrichten van de werkomgeving op zo’n manier dat het aantrekkelijk is voor startende (en vaak jonge) professionals. Bovendien kampt één op vie…

Veel basisscholen streven een schoolomgeving waar kinderen met plezier leren. Waar leraren zich gewaardeerd voelen en waar het team samen werkt aan een sterke, veilige schoolcultuur. In deze podcast serie gaan we op zoek naar dit soort Klassewerplekken in Nederland. Hoe ziet zo’n school eruit in de dagelijkse praktijk? Hoe bouw je als aan stabilite…

Gelijke kansen beginnen niet pas in groep 3. Ze wortelen in de eerste jaren waar veiligheid, leren en een rijke speelomgeving cruciaal is voor ieder kind. De kinderopvang is allang geen ‘bewaarplaats’ meer voor werkende ouders: het is een plek waar ontwikkeling, hechting en educatie samenkomen. Maar welke transitie is nodig om dit potentieel echt t…

Traumasensitief onderwijs voor NT2-leerlingen gaat verder dan alleen taalonderwijs. Het gaat over kinderen die een nieuwe wereld binnengaan: met een andere taal, andere gewoontes en vaak ervaringen die we niet kunnen zien, maar die wél voelbaar zijn in hun lijf, gedrag en concentratie. Hoe zorgen we ervoor dat deze leerlingen zich veilig voelen in …

Dit is de tweede aflevering van een podcastreeks over werken in het onderwijs die ik maak op uitnodiging van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO). In deze aflevering ga ik in gesprek over de relatie tussen schoolleiderschap en duurzame organisatieverandering met onderzoeker Elske van den Boom-Muilenburg en programmamanager onderwijs e…

Inclusief onderwijs gaat verder dan een ideaal: het draait om de dagelijkse praktijk waarin ieder kind, met of zonder extra ondersteuningsbehoefte, welkom is én tot zijn recht komt. Maar hoe geef je dat concreet vorm in de klas en samen met je team? In deze aflevering onderzoeken we wat er nodig is om écht inclusief te werken — niet alleen vanuit b…

Hoe zou een basisschool eruitzien waar de fysieke grenzen tussen wetenschap, opleiding en onderwijs verdwijnen? Conexus en de Radboud Universiteit bouwen aan een unieke basisschool in Nijmegen: een basisschool geïnspireerd op het model van een universitair medisch centrum, waarin onderwijs, opleiding en onderzoek samenkomen. Ik vind dit een baanbre…

Thematisch lezen is dé manier om kinderen te laten ontdekken, verbinden en verdiepen door middel van verhalen. Maar hoe begin je daar als school mee? En welke valkuilen kan je beter vermijden? In deze aflevering praat ik met Femke Ganzeman en Anne van Mechelen over de kracht van thematisch lezen, het samenstellen van rijke boekenpakketten en hoe je…

In de aanloop naar de Tweede Kamer verkiezingen gaat het veel over wonen, veiligheid, stikstof en bijvoorbeeld de zorg, maar onderwijs komt niet vaak ter sprake. Het lijkt wel alsof partijen het onderwerp liever vermijden omdat het geen snelle oplossingen biedt en voor veel kiezers geen prioriteit is. Maar wat is er nu wel nodig om het onderwijs in…

Een hybride leeromgeving is een plek waar leren en werken nauw aan elkaar zijn verbonden. Zo’n leeromgeving wordt vaak in co-creatie met het werkveld en de student vormgegeven. Er is de afgelopen jaren veel kennis opgedaan in hoe zo’n hybride leeromgeving eruit kan zien en welke randvoorwaarden belangrijk zijn. Ook in relatie tot diverse keuzes die…

Academische geschoolden en praktisch geschoolden leven in gescheiden werelden. Ze hebben andere zorgen en opvattingen over de grote kwesties van onze tijd. Denk aan duurzaamheid, werkgelegenheid of immigratie. Maar in de politiek trekken de academici aan het langste eind. Nederland is een diplomademocratie – een land waarin de hoogste diploma’s het…

Dit keer ben ik niet in de studio maar hebben we de studio opgebouwd in Kasteel Groeneveld. Een buitenplaats voor stad en land voor het eerst gebouwd in 1696! Check zeker ook even de shownotes voor wat indrukwekkende foto’s. Overigens ook een mooie en leerzame locatie voor een schoolreisje weet ik uit ervaring! In deze aflevering ga ik in gesprek o…

Hoewel de media regelmatig alarm slaan over een zogenoemde “mentale crisis” onder jongeren, schetst wetenschappelijk onderzoek een genuanceerder beeld. In deze aflevering praat ik hierover door met Levi van Dam, bijzonder hoogleraar Veerkrachtig Opgroeien aan de Universiteit van Amsterdam. Hij legt uit het aantal psychische stoornissen onder jonger…

Vandaag ben ik te gast bij Stichting Voorschool en Primair Onderwijs De Linge, tijdens hun jaarlijkse studiedag. De Linge bestaat uit zes integrale kindcentra, twee basisscholen en een peutergroep in de gemeente Lingewaard. En deze opname doen we dus niet in de studio, maar op een bijzondere locatie: De Vasim in Nijmegen, een bruisende ontmoetingsp…

De wetenschap draagt in onze moderne maatschappij de belofte om complexe vraagstukken te ontrafelen en richting te geven – en dat geldt net zo goed voor de uitdagingen in het onderwijs. Het onderwijs in Nederland verbeteren is een grote en urgente opgave, nu er veel zorgen zijn over dalende leerresultaten, mentale druk bij jongeren en de nog altijd…

Dit is de eerste aflevering van een podcastreeks over werken in het onderwijs die ik maak op uitnodiging van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO). In deze aflevering staat de relatie tussen adaptief vermogen en toekomstbestendig leraarschap centraal. Samen met lector Wouter Schenke (Penta Nova) en docent Kees Verbeek (Jacobus Fruytier…

Voor veel kinderen is leren klokkijken een flinke uitdaging. Begrippen als “voor” en “over”, de draairichting van de wijzers of klokken zonder cijfers (soms zelfs met Romeinse getallen) zorgen vaak voor verwarring. Bovendien wordt er soms maar heel kort stilgestaan bij leren klokkijken. Wat voor volwassenen vanzelfsprekend lijkt, is voor kinderen v…

Veel basisscholen formuleren grootse doelen: werkgeluk voor leraren, kansrijk leren voor ieder kind en een cultuur van samenwerking. Maar hoe vertaal je die ambities naar het klaslokaal, naar het team en naar de dagelijkse praktijk? In dit gesprek met Nathalie Bos, schooldirecteur van Openbare Basisschool Plantijn in Barneveld en Marian Brinkhuis, …

Hoeveel administratie is nou eigenlijk écht nodig in ons onderwijs? In deze aflevering spreek ik met Alida Oppers, inspecteur-generaal bij de Inspectie van het Onderwijs en Nanouk Teensma, schoolleider van Jenaplanschool Het mooiste blauw in Nuenen, over de administratiedruk in het onderwijs. Hoeveel tijd besteden leerkrachten eigenlijk aan adminis…

📚 Lezen wordt pas écht krachtig als kinderen het met plezier en vertrouwen doen. In deze aflevering draait alles om de vraag hoe je dat leesplezier duurzaam kunt aanwakkeren bij álle leerlingen. Samen met leesexpert en leerkracht Ingrid Rijnbout-Evers (ook bekend als de kinderboekenjuf) en basisschooldirecteur Bram Jansen bespreken we tien concrete…

Te gast is Nick Keijser, vakleerkracht beweegonderwijs en ambassadeur van de Beweegalliantie. Naast leren bewegen (beweegvorming) heeft hij tijdens zijn lessen ook veel aandacht voor samen bewegen (groepsvorming) en betrokken bewegen (persoonsvorming). Hij geeft verdiepend beweegonderwijs door veel te werken in lessenreeksen. Nick is actief betrokk…

Paul Jansen, docent Frans en ontwikkelaar van een vernieuwende communicatieve taalmethode, vertelt in deze aflevering hoe hij traditionele lesmethodes losliet om zijn leerlingen écht beter Frans te leren spreken. Zijn aanpak is gebaseerd op inzichten uit de taalverwervingswetenschap en draait om begrijpelijke input, veel spreken, creativiteit en pl…

In samenwerking met Klassewerkplek ga ik dit jaar opnieuw op zoek naar scholen die niet alleen goed onderwijs geven, maar ook investeren in werkgeluk. Want gelukkige leraren maken het verschil – voor zichzelf, voor hun collega’s én voor hun leerlingen. In deze aflevering spreek ik met Angelique van Hees, directeur van Openbare basisschool Bijvanck,…

Het schooljaar is net van start gegaan na de zomervakantie – een goed moment om stil te staan bij de grote vragen en uitdagingen die spelen in het onderwijs van vandaag. Leuk dat je weer luistert naar Tjipcast! In deze aflevering spreek ik met Louise Elffers. Ze is voorzitter van de Onderwijsraad, bijzonder hoogleraar kansengelijkheid in het onderw…

Wat betekent het om jongeren op te leiden tot wereldburgers in een tijd van klimaatverandering, polarisatie en snelle maatschappelijke veranderingen? In deze aflevering duik ik in hoe wereldburgerschap het onderwijs niet alleen verrijkt, maar ook bijdraagt aan een duurzamere én meer empathische samenleving. Samen met Sharon Ubani en Daan Bekker van…

Te gast in deze aflevering is Carla van Boxtel, hoogleraar vakdidactiek, in het bijzonder van geschiedenisonderwijs. Carla was projectleider van het peilingsonderzoek van de Inspectie van het Onderwijs naar het kennisniveau van leerlingen in aardrijkskunde en geschiedenis. De uitkomsten zijn zorgwekkend: de prestaties van groep 8-leerlingen dalen. …

Lesgeven is de afgelopen jaren flink veranderd. De druk bij leerlingen is toegenomen, de verwachtingen zijn hoog, en het omgaan met lastig of uitdagend gedrag van leerlingen kan behoorlijk complex zijn. In zo’n dynamische onderwijspraktijk kan het soms zoeken zijn naar wat werkt. Eén mogelijk aanknopingspunt is het innemen van een meervoudig perspe…

Een zomerschool is in Nederland nog steeds een relatief zeldzaam fenomeen. Toch kan het een wereld van verschil maken voor kinderen met een leer- of ontwikkelachterstand. Het is bovendien een waardevol tijd voor kinderen die niet op vakantie gaan, waar sprake is van een lastige thuissituatie of voor wie Nederlands nog geen vertrouwde taal is. In de…

Het boek De school midden in de maatschappij: Hoe bouw je samen aan een stevige pedagogische basis? is een uitnodiging aan scholen om hun blik te verruimen en samen met ouders, partners en de buurt te bouwen aan een sterke pedagogische omgeving. In deze aflevering verken ik met de auteurs thema’s als samenwerking, empowerment van leerlingen en team…

In bed Magister checkenLeerlingen die hun cijfers 's avonds checken, tijdens het sporten of zelfs 's nachts in bed. Dat cijfers via Magister elk moment konden binnenkomen, bleek voor het Kalsbeek College in Woerden een hinderlijke afleiding. Voor leerlingen én voor docenten. Het constant checken van cijfers leidde namelijk ook tot onrust in de klas…

Vandaag in Tjipcast: Anje Ros! Ze is leading lector bij het Kenniscentrum Leven Lang Ontwikkelen en lector ‘Goed leraarschap, goed leiderschap’ verbonden aan Fontys Educatie. In deze aflevering gaan we in gesprek over de vraag: Wat zijn de dimensies van een lerende schoolorganisatie? Hoe ontwikkel je als school bijvoorbeeld een gedeelde visie, stim…

In samenwerking met Klassewerkplek ga ik dit jaar opnieuw op zoek naar scholen die niet alleen goed onderwijs geven, maar ook investeren in werkgeluk. Want gelukkige leraren maken het verschil – voor zichzelf, voor hun collega’s én voor hun leerlingen. In deze aflevering spreek ik met Babette de Vries, directeur van de Immanuelschool in Oudewater. …

In deze nieuwe aflevering ga ik in gesprek met Hanke Drop en Joop Berding over een onconventionele maar fundamentele vraag: Kan schoonheid een ideaal zijn in het onderwijs? Wat betekent het om het concept van schoonheid een serieuze plek te geven binnen het curriculum, de pedagogiek en de dagelijkse onderwijspraktijk? We onderzoeken hoe schoonheid …

Op uitnodiging van de Kennistafel effectief leesonderwijs maak ik een speciale aflevering over het net verschenen kwaliteitskader leermiddelen Taal/Nederlands. Een praktische leidraad voor bewuste keuzes in taal- en leesonderwijs. Er zijn twee varianten: voor het primair en speciaal onderwijs en het voortgezet onderwijs. Het kwaliteitskader bestaat…

Vandaag duiken we in een thema dat steeds vaker opduikt in scholen, opleidingen en lerarenkamers: onderwijskundig coachen. Wat is het precies? Wat is het níet? En waarom is het zo’n krachtige manier om leerkrachten te ondersteunen in hun professionele ontwikkeling? Mijn gast is Tim van der Meulen, kerndocent bij Academica University of Applied Scie…

In deze aflevering duiken we in een belangrijke vraag binnen het onderwijs: hoe bied je als schoolbestuur een krachtige, doorgaande lijn aan voor startende professionals? Want behalve lesgeven aan kinderen zijn scholen ook een dagelijkse leerplek voor starters, zij-instromers en bijvoorbeeld studenten! Mijn gasten zijn Susanne Meuwissen en Lindy va…